خانه / اخبار / کارآفرینی با وجود سیاست‌های بی‌ثبات معنا ندارد/ با وجود سیستم بانکی دلال‌وار، انتظاری از تولید نیست
دکتر محمد قلی یوسفی

کارآفرینی با وجود سیاست‌های بی‌ثبات معنا ندارد/ با وجود سیستم بانکی دلال‌وار، انتظاری از تولید نیست

یکسال از فعالیت دولت یازدهم باقی مانده است در حالی که این دولت، با اقتصاد ورشکسته و سیاست پر تنش و تنش آفرینی که تحویل گرفت به گونه ای عمل کرد که اکنون توافق برجام، باز شدن باب های گفت و گو در سطح بین المللی، انتظار جذب سرمایه خارجی، بازگشت اعتبار از دست رفته ایران در سال های قبل تر، کاهش تورم، جلوگیری از گسترش فقر با شیب تند و برخورد با مفاسد اقتصادی و رسمیت بخشی به لزوم مبارزه با فاسدین اقتصادی را در کارنامه خود دارد اما بخش تولید و صنعت کشور همچنان ضعیف، بیمار و نیازمند تیمار است.

محمد قلی یوسفی، عضو هیات علمی دانشگاه علامه طباطبایی، در گفت و گو با خبرنگار پایگاه اطلاع رسانی و خبری جماران، با تاکید براین که این دولت وقت زیادی برای حمایت از تولید و زمان کافی برای سیاست گذاری های جدید در راستای تقویت این بخش ندارد، در مورد کارآفرینی در ایران، گفت: متاسفانه درکی از کارآفرینی وجود ندارد یا وحدت رویه درمورد آن نیست و متاسفانه در نظریات اقتصادی جایگاهی برای کارآفرینی نیست.

این اقتصاددان تصریح کرد: در نظریات نئوکلاسیک به صورت اساسی و پایه ای، کارآفرینی جایگاهی ندارد چرا که در این بخش رقابت کامل و اطلاعات کامل بدون بی اعتمادی فرض می شود، درحالی که کارآفرین به کسی گفته می شود که به دنبال کشف فرصت هاست.

وی افزود: کارآفرین به کسی گفته می شود که به دنبال کشف فرصت هاست و هرجا نااطمینانی، عدم تعادل، اطلاعات نامتقارن یا فقدان اطلاعات باشد، فرصت ایجاد کرده و سرمایه گذاری می کند بنابراین اگر ما بر اساس مدل های اقتصادی که تا کنون در کشور به کارگرفته شده است، فرض کنیم که رقابت حاکم است و هیچگونه مشکلی نیست، کارآفرین معنا ندارد لذا کارآفرینی از بعد اقتصادی به وضعیتی گفته می شود که در آن کارآفرین سعی می کند از کمبودها استفاده کند و با سرمایه گذاری در بخش های مختلف حضور پیدا کند.

یوسفی با تاکید بر این که در پی فقدان وجود درک درستی از تعریف کارآفرین، جایگاه او شناخته شده نیست، گفت: ممکن است در رشته های مدیریتی، کارآفرینی تعریف دیگری داشته باشد اما مفهوم کارآفرینی در اقتصاد همان است که مطرح شد.

این عضو هیات علمی دانشگاه علامه طباطبایی با اشاره به این که تولیدکننده، سرمایه گذار، دلال و واسطه گر، کارآفرین نیستند، اظهار کرد: با توجه به کمبود اطلاعات، هر کسی یک اصلطلاحی را برای کارآفرین درنظر می گیرد. کارآفرین می تواند مجموعه ای از عبارات مذکور باشد.

یوسفی یادآور شد: کارآفرین، یک فرد عادی، با درک و فهم خوب است که می تواند وقایع را خوب پیش بینی و فرصت ها را به خوبی تشخیص دهد اما در جامعه ایران با یک سری تلاطم های مختلفی مواجه هستیم که ناشی از سیاست گذاری های نادرست است، تلاطم های اقتصادی ایران، ادوار تجاری نیستند؛ آن چه که در کتاب های درسی مطرح است، ادوار تجاری است درحالی که ما در ایران با ادوار تجاری روبرو نیستسم بلکه تلاطم های سیاست گذاری داریم، در کنار شوک هایی که تصمیمات غلط دولت ها به اقتصاد وارد می کند.

وی ادامه داد: در این شرایط حتی کارآفرینان نیز جایگاه خود را نمی دانند و وارد عرصه نمی شوند چرا که شرایط را تیره می بینند و نمی دانند چگونه باید وارد عرصه شوند. تلاطم های اقتصادی مصنوعی هستند و روند طبیعی تولید را ندارند؛ درواقع این تلاطم ها، شوک هایی هستند که تصمیم گیرندگان سیاسی وارد می کنند و روز به روز اوضاع بدتر شده است. فرصت ها از دست رفته و از دولت یازدهم هم متاسفانه کاری برنمی آید.

این اقتصاددان تصریح کرد: هدف این است که دولت جدید بتواند سیاست های قدیم گذشته را اصلاح کند، بدون اصلاحات اشتباهات گذشته، کمکی به حل مشکلات نمی شود. دولت یازدهم نیز با وجود تلاش های ارزشمندی که از ابتدا برای حل مساله برجام داشته ـ که البته جای تقدیر دارد ـ متاسفانه در زمینه اقتصاد داخلی خیلی خوب عمل نکرده و مشکلات جدید نیز ایجاد شده است.

یوسفی با تاکید بر این که انتظار ما این است که دولت کاری انجام ندهد تا شرایط بدتر نشود، گفت: بهترین کمک دولت همین است چرا که هر تصمیم دولت، با توجه به فضای ایجاد شده از سال های قبل، شرایط را بدتر می کند. شرایط به دلیل عمق مشکلات اقتصادی گذشته است؛ مشکلات اگر به موقع به آن ها رسیدگی نشود، مدام عمیق تر می شوند. مانند بیماری است که اگر درمان نشود و حالت سرطانی پیدا کند، درمان آن بسیار سخت می شود.

وی با تاکید بر این که دولت منابع را به جاهای درستی هدایت نکرده است، اظهار کرد: با وجود تلاش کارشناسان، مشکلات تولید، بیکاری، تکنولوژی، سیاست گذاری، کنترل فساد، موانع تولید، فضای کسب و کار، سیستم مالیاتی و … حل نشده و اقدامات صورت گرفته هم به بحران دامن زده است مانند سیاست های پولی و بانکی، تصمیمات اخیر دولت در آموزش و پرورش و … به بحران کمک کرده است.

این عضو هیات علمی دانشگاه علامه طباطبایی با اشاره به این که دولت ها هر کدام به نوعی مشکلاتی را به جامعه تحمیل کرده اند در کنار تلاش های مثبتی که انجام داده اند، گفت: درمجموع دولت های اخیر در کار خود موفق نبوده اند و به ایران لطمه زدند.

یوسفی تصریح کرد: کارآفرین به کسی می گویند که دانش و سرمایه دارد، کارآ،رین می تواند بر اساس اطلاعات خود از عرصه های اقتصادی و در اقتصاد آزاد فعالیت کند اما اگر با بحران های مالی ناشی از تصمیمات دولت مانند تغییر نرخ سود بانکی روبرو باشد، نمی تواند کارفرینی داشته باشد.

وی درمورد مشکلات تولید نیز گفت: هزینه های عمرانی در دولت تقریبا ناچیز است بنابراین بخش تولید به خوبی تقویت نمی شود و دولت دغدغه هزینه های جاری را دارد.

این عضو هیات علمی دانشگاه علامه طباطبایی همچنین با اشاره به این که زمان کوتاهی تا پایان دولت یازدهم باقی نمانده است، دولت نمی تواند کار چندانی برای بهبود شرایط تولید انجام دهد چرا که در همین زمان باقی مانده کوتاه نیز بحث انتخابات مطرح می شود.

این اقتصاددان با اشاره به این که کارآفرین دانش و سرمایه دارد و به دنبال فرصت است، گفت: وی می تواند بر اساس اطلاعات خود در عرصه های اقتصادی و اقتصاد آزاد وارد کار شود اما اگر با بحران های ساختگی و بحران تحمیلی مثل تغییرات پی در پی نرخ سود بانکی مواجه شود، نمی تواند موفق باشد. سرمایه ها در مسیری قرار گرفته اند که درست نیست.

یوسفی درمورد موانع تولید در کشور و راه های تقویت آن گفت: صنایعی که قبلا ایجاد شده اند چه دولتی و چه خصوصی، تضعیف شدند، هزینه های عمرانی دولت ر بودجه ناچیز است و نمی تواند به تولید برسد. معمولا در سال پایانی فعالیت دولت ها، سیاست مداران به فکر انتخابات و موقعیت خود هستند؛ فعالیت های تولیدی نیز شامل برنامه های بلند مدت است و دولت در زمان کوتاه نمی تواند در تولید سرمایه گذاری کند بنابراین در ماه های باقی مانده در هزینه های جاری متمرکز می شود؛ بنابراین تولید قربانی فعالیت های زودگذر می شود.

این عضو هیات علمی دانشگاه علامه طباطبایی درمورد نیازهای تولید و کمک دولت نیز، گفت: با توجه به زمان کم باقی مانده مشاهده می شود که دولت در جایگزینی مدیرانی که برکنار کرده دچار مشکل است، چراکه همه با توجه به عمر ۶ ماهه باقی مانده دولت یازدهم تمایلی به ورود به بخش دولتی ندارند چرا که ریسک بزرگی است. حال این موضوع را به بخش سرمایه گذاری تعمیم دهید؛ چگونه سرمایه گذار فعالیت کند وقتی نمی داند چه می شود و ۶ ماه باید منتظر سیاست های جدید باشد.

یوسفی تاکید کرد: بخش عظیمی از صنایع پول خود را جای دیگر بردند چرا که دیدند کسی به کشاورزی و صنعت و تولید بها نمی ده درحالی که در بخش تجاری و واسطه گری سود بالا است و به آن بها نیز داده می شود. وقتی سیستم بانکی به دنبال دلال بازی و تجارت پول هستند نمی توان انتظار دیگر از سرمایه گذاران داشت.

منبع: جماران

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.